کــوا کامه پیت وهکوو "واو"ه؟!
به بێ سێو دوو
پیتی وهکــوو "واو"مــان نییه!
بۆ مـن که زۆر خـۆشهویسته؛
هــهر به تهنیــا سیوچهنــد پیـته!
له ئهلفوبێی ئهوینـداران
پیتی وهکــوو "واو"، هــهر نییه!
"واو"؛ من و تۆ ئهکــا به:
"ئێمـــه"
بۆیه ئهونه خـۆشـــم ئهوێ....
تۆ بڵێی چهنده لێـک دوور بن
ئهوانهی وا "واو"یان نییه...؟
" ڕ . ی "
بێگـــانه له نیشتمـــانی ئێــمــه
تێـــــر و قهڵـهون به نانی ئێمـــه
خۆمـان هـهموو کـوێر و کـوتر و برسی
ژین کورت و ئهویش لهگهڵ مهترسی
نابێ به زمــــانی خــۆ بخــوێنــین
ناشێ که ههناسهیهک ههڵێنین؟
...
ئینسانم.
ژیانم پێ خۆشه.
پێم خۆشه له شاری ئاوهدان، له شهقامی پاک و خاوێن لهگهڵ خۆشهویستان بگهڕێم.
پێم خۆشه له ژووری گهرموگوڕ لهسهر نوێنی نهرم وهرکهوم.
پێم خۆشه سهر وه باسکێکی نهرم و نۆڵ بکهم.
پێم خۆشه کام خۆراک خۆشه لهپێشم بێ، پێم خۆشه کام شهراب چاکه له جاممدا بێ.
دهمهوێ سهما و ههڵپهڕینی نازداران تهماشا بکهم.
دهمهوێ جوانترین باله ببینم، بۆ چاکترین ئۆپێرا گوێ ڕابگرم.
دهمهوێ بهرزترین سهمفۆنیم بۆ لێبدرێ.
نامهوێ دهربهدهر و سهرگهردان بم،
به تهنێ به کێو و شاخاندا بگهڕێم.
له ئهشکهوت و زندۆلان بخزێم،
لهسهر بهردی ڕهق بنووم.
قونداغی ڕهق و ساردی تفهنگ بکهمه سهرین.
نانی وشک و کهڕواوی بخۆم،
ئاوی سوێر و گهرم بخۆمهوه،
پێم خۆش نییه لاقهفرته و چهنگهکڕهی نیوهگیانان ببینم،
خوێن و فرمێسکم وهبهر چاو بکهوێ،
پێم خۆش نییه به تهقهی تفهنگ و گرمهی تۆپ و هاڕهی تهیاره ڕابچهنم.
بهڵام:
چبـکهم، کوردم
کۆیلهم،
ئهوانه ههموو و تهنانهت کوژران و کوشتنم پێ له کۆیلهتی خۆشتره.
مامۆستــا هێمــن
ڕووی دهمـم له ئێــوهیه!
ئا؛ بهڵێ!
هۆ تهواوی ئاشقانی ههر دهڤهر!
پیاوهتی دهکهن نێوی ئهو غهوارهیهش
بێتـه ڕیزی ناوهکانی دیکــهتان؟
...
دهڵێـــن:
«خــودا دلۆڤانه؛ بهخشنـدهیه...!»
کفــر ناکـهم؛
جاری وایه لهم وتهیه دهکـهومه شـک!
ئاخۆ دهکـرێ بهو هـــهزارویــهک گـهدهیه که ههیهتی و
ناویـانه بـۆی،
ههر له خۆوه،
- به بێ پرسیــار -
ئهتۆ له من بستێنێت و
به یهکجـاری
بتبا بۆ خـۆی؟!
سنــه- پاییزی 2710
ئهگهر چیــاکان کهڕوکـــاس نهدهبــوون،
ئهگهر ئاوهکــان تهڕ نهدهبــوون،
ئهگهر باکــان ڕادهوهستــان،
ئهگهر قســهکانی دڵم بێمــهرج دهبوون،
ئهگهر دهرفــهتی چــاوی من پتـر دهبوو،
ئهگهر دهمتــوانی له زهویـن،
چهپکێــک بزهی پهلپهلــت بۆ بدوورم؛
زۆر دوور نهبوو؛
هۆ دوورهکــهم!
له دوورهوه
بمتوانیبا بهس جارێــکی دی بتبیــنم!
رهزا یادگارنوین- سنه هاوینی 1389
لهم دهڤـهره
ههستێـکی زۆر نامۆم ههیه
پێبـــزانم
نزیکتـــرین ههڤــاڵی من
دووری تۆیـه!
گــهڕانهوهت
ههر ئهوهنده دوور و
سهیر و سهمهرهو سهرسامه
که وامــدهزانی
ڕۆشتنت...
لهم سنووره دهستکــردانهی تۆ تهنیـوته
هێنـده قهڵســم؛
هــاکا ڕۆژێ
به ڕهنکێــکی منـــداڵانه
تێکیان بهم و کرچ و کاڵیان بکــهمهوه.
خۆت دهزانی من سـهرشێــتم!
دڵنیــا به
شهوێک دادێ
به ئهسپـایی
له دهلاقهی ژوورهکهتان
بێمــه ژوور و
ببمــه میــوانی لاپلار و
داوهت نهکراوی ئهو شهوه..
هــهر هی خۆمی
تۆ لێــو تهڕ که
ههر ئهو دهمه ئهتدزمــهوه!
سهقـز - گوڵانی۸۹
بۆ یادی دووساڵهی دامهزراندنی گۆڤاری نیشتمان له 5ی رهشهمهی 1386 -که وا دیاره لانیکهم بۆ ئهم کۆمهڵه بهرچاوهی دهستهی نووسهرانی رابردوو و ههنووکه رۆژێکی پیرۆزه، وا لهبیری ناکهین- دۆستانی بهڕێوهبهری ئهمساڵی نیشتمان داوایان لێکردووین شتێکیان بۆ بنێرین و لهم ژمارهدا وهک یادێک چاپی بکهن.
وێڕای سپاس بۆ ئهدهب و ئهمهگناسی ئهم برا و خوشکه ئازیزانهم، وام چاک دی له یادداشتهکهی خۆمدا روونکردنهوهیهکم بێت لهسهر بابهتێ که به تایبهت ماوهیهک پێش ئێستا مێشکمی ئازار دهدا.
ئهگهر ئهتهوێ به زمانی زگماکی خۆت تایپ کهی، ئهوا لهم ئامێــرانه کهڵک وهربگـره:
۱. پرۆگرامی سهپۆرتی زمانی كوردی بۆ ویندۆز: Windows Kurdish Support
۲. فۆنتی تههۆما كوردی
۳. نوێکهرهوهی فۆنتی Arial
۴. كيبۆردى كوردى لاتينى
۵. گورزهی فۆنتهكان (33 فۆنت)
بۆ داگـرتنی ئهم کهرهستانه له لاپهڕهی درێژهی بابهتدا دهتوانی کرته بکهیته سهر ههرکامیان...
بهو هیــوایه کهڵکی لێوهرگـرن و له ڕێگــهی ئهم ئامێــرانهوه خزمهت بکهن به کتێبخانهی کوردی.
پیــــرۆزتان بێ.
به بهشــداری هونهرمهندان و مۆسیــقارانی کورد:
کۆڕی لێکۆڵینــهوهیی مۆسیقــای کوردی و
کۆنسێرتی مامۆستـا عهزیز شـاڕۆخ له زانستگــای کوردستان
وشـهدانی تایبهت به بیسۆکی موبایل، درووستکراوهی کۆمهڵێک له خوێنـدکارانی زانستگای کوردستان:
« واو » پردێـــکی پهیوهندییـــــه!
نێوانمــانی کردووه به گوڵجــاڕی تاســهو ئـارهزوو!
واو پردی ئهڤیــنه؛
من لهم بهریــهوه،
تۆ لهو بهریــــهوه
بێپشوو گــۆرانی دهچڕین.
گۆرانی دهچــڕین بۆ
له ژێر ئهم پردهشـــدا، رووباری ئـاوی ژیــــان خـوڕهی دێ!
شـهوانیش ئهستێــره باڵدارین
بهسهریا ههڵدهفــــڕین...
مـههاباد قـهرهداغی
ملوانکهیهکی شێت ئهیوت:
دیاره بهدزی شهرهفهوه؛
ئهگهر پیاو سکی له ژن پڕ بوایه،
ژمارهی دانیشتووانی ئهم دنیایه
سێ ئهوهندهی ئێستا ئهبوون!
ئهم وتاره له گۆڤاری "نیشتمــان" گۆڤاری خوێندکارانی زانستگای کوردستان ژماره (۸،۹)دا بڵاوکرایهوه، پێم جوان بوو لێرهشدا دووپاتی کهمهوه.
عجب صبری خــدا دارد!
اگر من جای او بودم؛
همان يك لحظهی اول،
كه اول ظلم را میديدم از مخلوق بیوجدان
جهان را با همه زيبايی و زشتی
به روی يكديگر ويرانه میكردم ...
عجب صبری خدا دارد..
اگر من جای او بودم؛
چرا من جای او باشم؟!
همين بهتر كه او خود جای خود بنشسته و
تاب تماشای تمام زشتكاریهای اين مخلوق را دارد...
عجب صبری خدا دارد!
معمایِ واو
هی واوِ بیدليل!به من بگو
در اين هوای تاريک،
همدستِ کدام جملهی مجبور به سايه خواهی خزيد؟
وقتی که پايانِ زيباترين جملهها
همين حضورِ يک نقطهی نارواست،
معلوم است که تاريکی
تنها تاوانِ نوشتنِ ترانههای ماست.
اينجا حتی حروفِ ربط
از تجمعِ کلماتِ آسوده میترسند،
حروف
از ربطِ اين واژه به آن واژه میترسند.
واو!
هی واوِ بیدليل!
آگاه و برحذر باش،
فردا باز عدهی ديگری میآيند
و از لعنتِ لغتهای تازه سخن میگويند.
میگويند که خداوند
از آفرينشِ غمانگيزِ آدمی
پشيمان است.
يک خط فاصله بگذار
ترانهات را شبيه من تمام کن:
حُروف، کَلَمات، و کاف، و لام، و مات!
اما تو ...!
تو ... واوِ بیدليل!
به همسرت بگو فردا با وثيقه بيايد.
سیــد علی صـالحی
ئهوهی شوێنــه به ســامانت غــهنی بوو
فهقهت ســهقز له بهشــدا بێبـــهری بوو
...
"شاری یازده ئهستێره"، له هۆنراوهکانی مامۆستای تازه کۆچکردوو، خوالێخۆشبــوو مامۆستا "حهســهن سهلاح سـۆران"ه.
ههبوونی ئهم وشهدانه خنجیلانه که بریتییه له مانای چهند وشهیهک که له وتارهکاندا هاتوون، بێگومان بێسوود نییه.
(سهرچاوهی سهرهکی زۆربهی ئهم وشانه "ههنبــانه بۆرینــه"ی مامۆستا ههژاره)
...
ئهو بزه و خهنــــدهی
لهســـهر لێـــوت بوو
ئـای كه جـــــوان بوو
درۆیــه ئـهوهی دهلێ
مـۆنالیـــــزا..
له تـۆ دهچــێ...
...
دایـم دهستــم به دۆعــاێه
ئهڵێــم: خــوایه!
یاخـود ســاڵ بکهی به ســێ وهرز!
یاکــوو پهردهی ژیانی من بهیهکجــاری دابهیتـــهوه
چۆنـــکه هاوینــان پشــووهو
تۆ بۆ زانـکــــۆ نایهیتــــهوه...
ئهم هاوینـــه چۆن بزانـــم رۆژانه چی لهبهر ئهکــهی؟
پرچــت چــۆنه مۆدێـلهکهی؟
نیشتمــانه تاقهگیـــانه چـوار لاشـهکهم،
به گیــانی پڕ ژانت قهسـهم لهههر کوێ ناوی تۆ دێنن،
له هــهرجێ و ههر کات و سـاتێ له نووسراوهدا دهتخوێنن،
ئهمن بستـێ باڵا دهکــهم.
نازانم هۆنراوهی کێیه بهڵام ئهوهنده پڕ ههست بوو که له نیشتمــانی ۵،۴ دا بڵاومان کردهوه.
بیست و سێ ساڵە بۆنی خاكومرۆڤو لیتەو عارەقەكەی تۆ دەچێت بەســەرمدا و
وەڕهز نەبـووم
بیست و سێ ساڵە
چــاوەنواڕم شەوێــكی كپ،
كچ و كوڕێــكی شۆخ و شەنگ
بێنــەخوارێ و بۆ دوورگێــكی سەوز هەڵمــگرن
نەهـاتیت و گلـەیشم لێنــەكردی
تۆش پێــم دەڵێیت…
خـۆفرۆش و خیانەتــكارم
…
بهشێک له قهسیدهی نیشتــمان هۆنراوهی بهختیــار عهلی که له یهکهمین نیشتمــاندا بڵاوکرایهوه...
تاڵـه قــژی کچـێـــکی جــــوان
لهسهر شــانم بهجێ مــابـــوو،
لـه دواییــدا تاڵـــه قــژهم
کــرد به پهتی دیــلانێ بـــۆ
ههڵبــهستێــکی پێنــج شــهش ســاڵم.
دنـــکه زیخێــکی کـوردستــــان،
لهکــهیــهوه؟ چـــۆن؟ نــــازانم!
پهڕیبـــووه سووچی گیرفــانی چاکهتێـــکم،
ئهمـڕۆ ڕێــکهوت دۆزیـمـــهوه؛
دهرم هێنــا و
ماچـــم کـــــرد و
کــردم به بهردی کهعبـهی گشت
شیـــعرهکانم!
با پیشرفتهای محسوس پزشکی شاید انتظار بجایی است که عمر طبیعی انسانها بالاتر برود و میانگین سنی جامعه رو به فزونی نهد. اما با رفع یک کاستی از زندگی بشری دری دیگر از مشکلات بهرویش باز میشود. مثلا امروزه سوانح رانندگی به بخش لاینفک زندگی روزانهی ما مبدل گشتهاند. هر روز از لابهلای صفحات بخش حوادث جراید و روزنامهها از وقوع حادثهای در یکی از جادههای کشور و قربانی شدن عدهای از هموطنان، مطالبی را میخوانیم. گذشته از بیدقتی رانندگان، بهعنوان عامل اصلی و پایین بودن فرهنگ جامعه در این مورد، وضعیت نامطمئن جادهها و خودروها نیز بهحدی تعیین کنندهاند که هر آن این احتمال را باید بدهیم که همین امروز و فرداست خود نیز قربانی یکی از این حوادث شویم. اما قربانی هرکه باشد، آدمی ناخودآگاه از شنیدن این اخبار متاثر خواهد شد. وقتی حادثه سراغت را گرفت نخواهد پرسید که از کدام قشر و طبقهی جامعه هستی؟ هیچ کس در امان نیست. حتی شعرا و ادیبان...
متاسفانه طی حوادثی بسیار ناگوار در دهههای اخیر زخمهایی بر پیکرهی ادبیات معاصر ما فرود آمدهاند که بهراستی جبرانناپذیراند. بهواقع اگر این اتفاقات رخ نمیدادند آیندهای بسیار روشنتر در انتظار ادب معاصر این دیار بود. من باب مثال مواردی از این وقایع دردناک را ذکر خواهیم کرد:
چشمداشت هر نویسندهای جلب ستایش است؛ اما دلخوشی فرهنگ نویس، گریز از سرزنش!
و تازه آنان که از این پاداش! نصیب ندارند، انگشت شمارند.
(د.ساموئل جاکسون)
ئاماژهیهک:
کاتێک ویستمان لهم ژمارهی نیشتماندا چهن دێڕێک لهسهر پاشای چهوساوهی سینهمای کوردی بنووسین کهوتمه بیر منداڵیم! یا باشتر بڵێم منداڵی زۆربهمان... بۆ زۆربهمان پێش هاتووه پێش ئهوهی له گهورهیهک سڵاممان کربایه دهستمان ئهکرده قسه کردن. جا لهناکـــاودا کاتێک ئهکهوته بیرمان چیمان لێقهوماوهو یا چیمان قهوماندووه! ئهمانگوت: ســڵاو!!
ئێمهیش وامان لێهاتووه، تهکانمان دا له ڕێگای ئهم کاناڵهوه کهڵه پیاوان و ژنه بلیمهتهکانی کوردهواری باشتر بناسێنین. بهڵام له زۆر جێ که سهیری پشت سهری خۆمان دهکهین تازه ههڵهکانمان دهکهوێته پێش چاو!
بۆ نموونه له ژمارهکانی پێش سهبارهت به مامۆستا بههمهن قوبادی باسمان کرد، کهچی دهبوایه پێش ئهو لاوه مهزنو ئهڵبهت ئهزموون دیتووهی وڵاتهکهمان، له پاشای بهههقی سینهمای کوردی واتا مامۆستا یهڵماز گۆنای بمانگوتایه. تازه کهوتهته بیرمان که سڵاممان نهکردووهو به پێڵاوهوه هاتووینهته نێو قازانگهوه!
ئهڵبهت به قهوڵی یهکێک له دۆستان گاههس من زۆر گهورهم کردۆتهوهو هیچ قهیدێ ناکات، خۆ نۆرهی نانـــگرتن نییه، یهکهم و دووههم زۆر گرنگ نییه، بهڵام بهلامهوه وا جوانتر بوو. بهڵام وهک فارس دهڵێت نووشدارووی پاش مهرگی زۆراب...! ههرچهند بۆ خوێنــهرانی هێــژا نابێت هیچ فهرقێک بکات، بهڵام چون کورد نهتهوهیهکی قهدرناسه، خۆمان تا ڕادهیهک قهرزداری مامۆستا یهڵماز گۆنای دهزانین. هیوادارین لێمان ببوورێت.
سهرتانم هاورده ئێش، فهرموون بۆ بابهتهکهمان:
تێڕوانینێک لهسهر ژیان و بهرههمهکانی « شێــــرزاد حـهســـهن»
له نیشتمانی ژماره (۶،۷) دا بڵاوکراوهتهوه
تۆ بڵێــی چهنــده لێــک دوور بن